Bağlantı güvenliği: reklam alanları neden denetlenir?

Bir reklam alanına tıklayan ziyaretçi, gittiği sitenin güvenli olduğunu varsayar. Bu güven, reklamı yayınlayan platformun sorumluluğudur. Bir piksel duvarında yüzlerce bağlantı yan yana durduğu için tek bir zararlı bağlantı bile duvarın tamamının itibarını zedeler. Bu yazıda bağlantıların neden denetlendiğini ve Bloksel demosunda bu denetimin nasıl kurgulandığını anlatıyoruz.

Oltalama (kimlik avı) nedir?

Oltalama, bir kurumu ya da markayı taklit ederek kullanıcıdan şifre, kart bilgisi ya da kişisel veri almaya çalışan sahte sayfalardır. Tipik işaretleri:

• Gerçek bir kuruma benzeyen ama küçük farklar içeren alan adı
• "Giriş yap", "hesabınızı doğrulayın", "şifre güncelle" gibi aciliyet yaratan yollar
• Resmî kurum adlarını taklit eden adresler

Yönlendirme zincirleri ve kısaltıcılar

Bir bağlantı kısaltıcı (ör. kısa alan adlı yönlendirme servisleri) hedef adresi gizler. Kısaltılmış bir bağlantı onay sırasında temiz bir siteye gidip daha sonra başka bir yere yönlendirilebilir. Bu yüzden Bloksel'in örnek kurallarında kısaltılmış bağlantılar "şüpheli" sayılır ve moderatörden hedef adresi açıkça yazması istenir.

Bloksel'in yerel denetim kuralları

Demodaki denetim, bağlantıyı yayına çıkmadan önce şu açılardan inceler:

• Şifresiz bağlantı (http): uyarı verir, https önerir.
• Alan adı yerine IP adresi: yasaklı.
• Adreste kullanıcı adı/parola: yönlendirme hilesi olabileceği için yasaklı.
• Punycode alan adı: benzer harflerle taklit riski; şüpheli.
• Bağlantı kısaltıcı: hedef gizli; şüpheli.
• Kötüye kullanımı sık görülen alan uzantıları, çok tireli ya da çok katmanlı adlar: puan ekler.
• Kumar/yetişkin içerik kelimeleri: yasaklı.
• Giriş, doğrulama ya da resmî kurum taklidi yolları: şüpheli ya da yasaklı.

Her kural bir puan ekler; toplam puana göre bağlantı temiz, şüpheli ya da yasak olarak işaretlenir. Moderatör bu sonucu ve bulguların listesini başvurunun yanında görür.

Moderatör ne görür?

Bir başvuru moderasyon kuyruğuna düştüğünde moderatör logoyu büyük önizlemede, ızgaradaki yerinde ve bağlantının denetim sonucuyla birlikte görür. Sonuç "şüpheli" ise bulgular tek tek listelenir: örneğin "Bağlantı kısaltıcı — hedef adres gizli" ya da "Çok tireli alan adı". Moderatör gerekirse alan sahibine bağlantıyı düzeltmesini önerir ya da başvuruyu "kimlik avı / zararlı bağlantı" gerekçesiyle reddeder. Ret durumunda ödeme tam olarak iade edilir.

Ziyaretçi olarak nelere dikkat edebilirsiniz?

Hiçbir denetim sistemi kusursuz değildir. Bir reklam bağlantısına tıkladıktan sonra karşınıza beklenmedik bir giriş ekranı, banka ya da resmî kurum taklidi bir sayfa çıkarsa bilgilerinizi girmeyin ve adres çubuğundaki alan adını kontrol edin. Şüpheli bir alanı alan koduyla platforma bildirmeniz, diğer ziyaretçileri de korur.

Demo: bu sitedeki denetim yalnız yerel kurallarla çalışır. Gerçek bir kurulumda bunlara ek olarak tehdit listeleri sunan dış servisler sorgulanır.

Yayından sonra da denetim

Bir alan adı bugün temiz olabilir, yarın el değiştirebilir. Bu yüzden gerçek bir kurulumda yayındaki bağlantıların belirli aralıklarla yeniden taranması önerilir. Sonradan zararlı hâle gelen bir bağlantı tespit edilirse alan yayından kaldırılabilir ve sahibine bildirim gider.

Ziyaretçi için şeffaflık

Bloksel'de ücretli bağlantılar rel="sponsored" ile işaretlenir ve yeni sekmede açılır. Böylece hem arama motorları bağlantının ücretli olduğunu bilir hem de ziyaretçi duvardan ayrılmadan siteye bakabilir.

Alan sahibi ne yapmalı?

• Bağlantınızı https ile verin.
• Kısaltıcı yerine doğrudan kendi alan adınızı kullanın.
• Kampanya sayfanız değişirse bağlantınızı Hesabım sayfasından güncelleyin; güncelleme yeniden onaya gider, onaylanana kadar eski bağlantı çalışmaya devam eder.

Güvenli bir duvar herkesin kazancıdır: ziyaretçi rahatça tıklar, alan sahipleri güvenilir bir ortamda görünür.